صفحه اول موضوعات ناشران نويسندگان راهنماي خريد چاپ کتاب
  •  انتقادات و پيشنهادات
  • اي باغ پر سخاوت انديشه هاي ناب .... پنهان به برگ برگ تو اعجاز آفتاب .... جان من و تو هرگز ، از هم جدا مباد .... اي خوب جاودانه ، اي دوست ، اي كتاب .... فريدون مشيري
    30 آبان 1396
    اخبار کتاب
    تبليغات
    اشتراک خبرنامه
    اشتراک قطع اشتراک
    نگاهی کوتاه به کتابهای منتشره
    عضويت در فروشگاه
      نام کاربري:
      کلمه عبور:
      کد امنيتي:کد امنيتي
      کد عبور:
    براي خريد بايد عضو باشيد. ثبت نام کنيد
    رمز را فراموش کرده ايد؟
    انتشارات ميثم تمار
    انتشارات پرتو خورشيد
    انتشارات آوای سورنا
    انتشارات نسل آفتاب
    بازديد کنندگان
    امروز: 1052
    ديروز: 1366
    جمع کل: 20230001
    سفارش تلفني كتاب    09121725800    (021)66977964 - 7   [دیگر شهرها] 

    کتاب :: نقدي بر «ازچاله به چاه»، نوشته بهمن فرزانه
    نقدي بر «ازچاله به چاه»، نوشته بهمن فرزانه
    30 آذر 1389 

    داستان كوتاه با سس ايتاليايي

    در اين سال‌ها مترجم‌ها به سوي داستان‌نويسي روي آورده‌اند. به نظر مي‌رسد كسي به شكل جدي به اين موضوع نينديشيده باشد كه چرا مترجم‌ها اينچنين جدي سراغ روايت آمده‌اند و اتفاقاً (هر چند ماجرا اتفاقي است و دقيقاً ريشه در اتصال آنها به متون اصلي داستان‌هاي خارجي دارد و تحت تاثير آنچه ازچاله به چاهمي‌خوانند، مي‌نويسند) بسيار طبيعي است كه داستان‌هايشان خواندني باشد و گاه از اغلب آثار داستان‌نويس‌هاي ما مدعي‌تر و جاه‌طلبانه‌تر. آنها به خوبي جاهاي خالي الگوهاي روايي را حس كرده و ناخودآگاه يا خودآگاه سعي در پر كردن آن فضاها دارند. اگر يكي سراغ طنز مي‌رود و ديگري سراغ فضاي فانتزي اتفاقي نيست. آنها به نيكي دريافته‌اند كه واگويه‌هاي غم‌بار و ملال‌آور زندگي روزمره شايد يكي از راه‌هاي روايت اتفاقات باشد و بايد به الگوها يا اجراهاي ديگر هم فكر كرد. اينكه چرا مترجم‌هاي ما به داستان‌نويسي روي آورده‌اند (يعني همان گزينه اول اين سخن) جاي درنگ دارد هم براي محققان و منتقدان و هم براي داستان‌نويس‌ها، اما اينكه مترجم‌هاي ما در اين عرصه آيا دست پر آمده‌اند يا نه، بايد مصداقي نگاه كنيم.

    در مجموعه داستان «از چاله به چاه» نوشته «بهمن فرزانه» پررنگ‌ترين عنصري كه در نگاه اول به چشم مي‌آيد و تا پايان هم در چشم مي‌ماند، طنز موجود در نگاه نويسنده است كه شايد گاهي به شكلي رو و آزاردهنده در قالب دخالت نويسنده در متن يا ديالوگ يك شخصيت نمودار مي‌شود اما جاي خالي آن در ادبيات داستاني ما حس مي‌شود. يعني «بهمن فرزانه» جاي نويسنده‌اي را پر كرده است كه بايد به مسائل اجتماعي و روابط انساني در يك زمان طولاني به بهانه ماجراهاي مختلف نقادانه و طنازانه نگاه كند. اين نگاه هر چند در نويسنده‌هاي اصفهان ديده مي‌شود (كه گاه عميق‌اند و ماندگار) اما به شكل يك جريان درنيامده است و بهمن فرزانه در 10 داستان اين مجموعه هرگز از قواعد و اصولش تخطي نكرده است. او به شكلي اغراق‌آميز و پروسواس بر روابط بيمارگونه آدم‌ها انگشت مي‌گذارد و از طرح و جراحي چاله‌هاي ذهني آنها هيچ واهمه‌اي ندارد. بي‌پروا مي‌خواهد رفتار آدم‌هاي اين سال‌ها در اين داستان‌ها را به بوته نقد بكشد و كار خود را بدون در نظر گرفتن ملاحظات به انجام برساند. هر چند جاي نوعي نگاه ژرف‌تر گاه حس مي‌شود اما در بسياري لحظه‌ها براي من يادآور كارهاي آلبرتو موراويا بوده كه به شكل موجز و اجراي ميني‌مال به طرح موقعيت‌ها مي‌پردازد؛ موقعيت‌هاي آشناي شهري و روابط بيمارگونه شكل‌گرفته در بستري كه نه سنتي است نه مدرن. هر چند موراويا هم استادانه به دستاوردهاي زندگي شهري پرداخته است و دست بر مسائلي مي‌گذارد كه در سايه روابط بيمارگونه از دل جامعه شهري بيرون آمده و اينكه ابزار و لوازم مدرن عليه خود انسان عمل مي‌كنند، شايد چون انسان دوست دارد از هر چيزي ضد آن را بيرون كشيده و حتي گاه عليه خود عمل كند. «بهمن فرزانه» هم در مجموعه خود در پاره‌اي داستان‌ها به شكل بسيار هوشمندانه‌اي به نوع روابط امروزي پرداخته و مهم‌تر اينكه توانسته از قول راوي اول شخص غيرهمجنس خط روايي خود را پيش ببرد. شناخت دقيق از دنياي زنانه و وسواس‌ها و اضطراب‌هايشان در كنار روانكاوي درست مردها در مقابل اين مقوله جاي درنگ دارد، وقتي مي‌خوانيم و مي‌بينيم كه چطور پيوندهاي عاطفي را در خانواده به چالش مي‌كشد. او بيش از هر چيزي مي‌خواهد فكر حاكم بر ذهن پاره‌اي از آدم‌ها را به چالش بكشد. بر همين مبنا داستان‌هاي او از دو منظر روانشناسانه و جامعه‌شناسانه قابل بررسي است. آدم‌هاي داستان او همگي در عين سادگي بسيار بي‌رحم و قسي‌القلب‌اند، به همديگر رحم نمي‌كنند و از كنار هم در عين اينكه مي‌گذرند، نگذشته بلكه در فكر توطئه‌اي عليه آنها هستند. اين آدم‌ها بيخود و بي‌جهت به دست و پاي هم نمي‌پيچند. اكثرشان در پس‌زمينه شخصيتي‌شان نوعي عقده حقارت يا شكست ديده مي‌شود. يك اگو آسيب‌ديده، رنجور، سرخورده يا سهل‌انگار و بي‌ملاحظه در شخصيت‌هاي مجموعه «از چاله به چاه» ديده مي‌شود. اين آدم‌ها چه ازدواج كنند و چه در خانه تنها باشند همگي در نهايت در حسرت تنهايي‌اند يا از تنهايي رنج مي‌برند و مهم‌تر اينكه بيشتر اين آدم‌ها در حسرت زمان از دست‌رفته سوز مي‌كشند در حالي كه مشغول تباه كردن اكنون‌اند. آنها در بستر اجتماع جايي ندارند و به گوشه‌اي رانده مي‌شوند.

    اگر هم رانده نشوند مشغول چوب لاي چرخ ديگران گذاشتن‌اند. و آنچه پس از به پايان بردن اين اثر در ذهن مخاطب باقي مي‌ماند داستان درخشان «من كي‌ام؟ كجام» است. در اين داستان «فرزانه» فضايي سوررئال خلق كرده كه بسيار نمادين است.

    شخصيت اين داستان كه فكر مي‌كنم هر كس بخواند تا هميشه در ذهنش مي‌ماند مرتباً دچار آسيب‌ديدگي در يك نيمه‌ از تنش مي‌شود. اما اثر اين آسيب‌ديدگي در نيمه ديگر تنش ظاهر مي‌شود. يك شخصيت دوگانه، يك نگاه طناز در كنار كاركرد شيزوفرنيك با ارائه طنزآلود از اين اثر يك داستان كوتاه ماندگار مي‌سازد. اين شخصيت با تمام مشكل جسمي‌اش سراغ تنها راه ارتباطي يعني تلفن مي‌رود و ناگهان در پايان‌بندي مي‌بينيم جهاني كه او در آن زندگي مي‌كند هم دوگانه است؛ همه چيز در جهت متلاشي شدن و دو نيمه شدن است و نوعي نگرش اپوكاليپتيك هم در پايان اثر به ما القا مي‌شود. اما نگاه شوخ‌طبعانه «بهمن فرزانه» از تلخي جانكاه سرنوشت اين آدم كاسته و بيشتر ما را به نگاهي نقادانه نسبت به خود و ديگران وامي‌دارد. همان من آسيب‌خورده (كه نمي‌دانيم و لازم هم هست بدانيم كه چرا آسيب‌ ديده) در اين داستان ديده مي‌شود و همان هراس از تنهايي هم قابل ردگيري است. نوعي تضاد ميان پناه بردن به تنهايي و فرار از آن توامان ديده مي‌شود. اگر مترجم‌هاي ما باز هم داستان بنويسند فكر مي‌كنم اهالي قلم را به تعجب وامي‌دارند و تكانه‌هايي به ذهن‌ها داده مي‌شود كه واگويه مكرر يك روزمرگي شايد يكي از امكان‌هاي روايت باشد اما قصه به همين جا ختم نمي‌شود. اين رگ‌ها به خون تازه‌اي نياز دارند كه شايد همين حالا هم در جريان است.

     

     

    لادن نيكنام/روزنامه شرق

    درخواست کتاب راهنماي خريد سبد خريد چاپ صفحه چاپ صفحه ارسال به دوست ارسال به دوست
    جستجو
  •  درخواست کتاب
  • ویلای تابستانی


    جنگ كه تمام شد بیدارم كن


    گنج قلعه ی متروك


    كتاب مستطاب آشپزی از سیر تا پیاز (دو جلدی )


    هنر آشپزی (دو جلدی )


    دل نوشته ها 1


    If you have problem to read Farsi words, please click on View >Encoding> Unicode-utf-8

    كليه حقوق محفوظ است، استفاده از مطالب با ذكر منبع بلامانع است  

    Email: info@sababook.com 

     

    طراحي و اجرا توسط: رسانه پرداز عصر جدید


    تبلیغات متنی: فروشگاه کتاب :: دانلود رایگان :: فروشگاه کارتون :: انتشارات کتاب
    خدمات اینترنتی: دامین ( domainهاستینگ ( hostingطراحی وب سایت ( websiteتجارت الکترونیک
    هفته نامه گویه :: فروشگاه اینترنت :: جامعه مجازی :: موسسه عدل :: خرید اینترنتی سریال :: کتاب :: موتور جستجو :: فال حافظ
    اخبار خانواده: آشپزی، تغذیه، بهداشت و سلامت، روانشناسی، سرگرمی، دکوراسیون، کودک، حوادث، محیط زیست، هنر، تلویزیون و سینما، فناوری، مشاوره حقوقی، کتاب
    اخبار ورزشی: اخبار ورزش فوتبال، والیبال، بوکس، کاراته، ایروبیک، جودو، پینگ پنگ، تیراندازی، هندبال، ووشو، کبدی، اسکیت، پرورش اندام، بدمینتون، تنیس روی میز، اسکی